ŻYWNOŚĆ FUNKCJONALNA NA JESIEŃ
Żywność funkcjonlana na jesień
Boże Narodzenie coraz bliżej… Dla większości z nas święta to czas suto zastawionego stołu i rodzinnego ucztowania. Przygotowując świąteczne potrawy warto sięgnąć po żywność ekologiczną. Warzywa, owoce, a także ryby z hodowli z charakterystycznym zielonym logo z roku na rok stają się coraz popularniejsze. Dlaczego warto je wybrać?
Zapewne każdy z nas czytał artykuły mówiące, że należy uważać na niektóre warzywa, owoce, a także ryby pochodzenia konwencjonalnego i wybierać wyłącznie żywność ekologiczną, która jest bogatsza w wartości odżywcze i bezpieczniejsza. Warto wiedzieć, które z potraw spożywanych w okresie świątecznym lepiej przygotować z surowców ekologicznych.
![](https://www.sggw.edu.pl/wp-content/uploads/2020/12/rokitnik.jpg?x96632)
Rolnictwo konwencjonalne a ekologiczne
W systemie konwencjonalnym nawożenie roślin odbywa się z wykorzystaniem syntetycznych nawozów mineralnych. Mają one łatwo rozpuszczalne formy przez co bez trudu może dojść do nadmiernego pobierania i kumulacji związków mineralnych w korzeniach, a następnie w liściach i innych częściach rośliny. W systemie ekologicznym stosuje się wyłącznie naturalne nawozy organiczne, takie jak kompost czy obornik. Podlegają one najpierw rozkładowi w glebie przy udziale mikroorganizmów, w wyniku czego powstaje próchnica złożona ze związków organiczno-mineralnych. Proces ten umożliwia roślinom pobieranie związków mineralnych w odpowiedniej ilości i czasie, co znacznie zmniejsza prawdopodobieństwo nadmiernej kumulacji np. związków azotowych, które przekształcając się w azotyny, a następnie nitrozoaminy mogą stać się niebezpieczne dla naszego organizmu.
W rolnictwie konwencjonalnym nawożenie jest zdominowane przez nawozy mineralne, których stosowanie może zwiększyć ryzyko zanieczyszczenia roślin kadmem. Pierwiastek ten wykazuje silne działanie toksyczne, a jego spożycie działa niekorzystnie na nerki, może prowadzić do demineralizacji kości i powstania nowotworów. Głównym źródłem kadmu w rolnictwie konwencjonalnym są nawozy fosforowe.
Co więcej w rolnictwie ekologicznym obowiązuje całkowity zakaz stosowania syntetycznych pestycydów i innych syntetycznych środków ochrony roślin. Surowce z upraw ekologicznych znacznie rzadziej niż z konwencjonalnych zawierają więc ich szkodliwe dla zdrowia pozostałości, przez co niewątpliwie są bezpieczniejsze dla konsumentów.
Cytrusy
Skórka z pomarańczy i cytryny to popularny dodatek do świątecznych wypieków. Zawiera olejki eteryczne, które nadają potrawom atrakcyjny zapach, a dzięki zdolności neutralizowania wolnych rodników i silnym właściwościom przeciwutleniającym działa korzystnie w profilaktyce nowotworów i chorób układu krążenia. Wzmacnia odporność organizmu poprzez działanie przeciwbakteryjne i przeciwwirusowe. Trzeba jednak pamiętać, by podczas jedzenia owoców cytrusowych przy okazji nie dostarczać naszemu organizmowi szkodliwych pozostałości syntetycznych pestycydów, konserwantów czy środków grzybobójczych. Cytrusy dostępne w naszych sklepach pochodzą przede wszystkim z upraw konwencjonalnych, na których możliwe jest stosowanie syntetycznych pestycydów i herbicydów. Zebrane owoce przygotowuje się do dalekiej podróży stosując substancje konserwujące (np. imazalil, tiabendazol) oraz grzybobójcze (np. orto-fenylofenolan sodu). Na koniec owoce przeważnie są nabłyszczane i woskowane. W efekcie powierzchnia pomarańczy, cytryny, mandarynki czy grejpfruta to siedlisko kilku różnych substancji chemicznych.
Na szczęście cytrusy to owoce gruboskórne. Z badań naukowych wynika, że stosowane substancje magazynują się w skórce i w zasadzie nie docierają do samego owocu. I chociaż na powierzchni pomarańczy wykryto wysokie stężenia konserwantów, to nie przeniknęły one do jej wnętrza.
Wnętrze owocu możemy zanieczyścić chemikaliami ze skórki, jeśli przygotujemy je do spożycia w niewłaściwy sposób. Cytrusy trzeba przede wszystkim dokładnie umyć przed obraniem, nie zapominając o wyczyszczeniu rąk.
W ekologicznej uprawie cytrusów nie stosuje się syntetycznych pestycydów i herbicydów. Środków syntetycznych nie używa się także podczas przechowywania owoców. Mimo wszystko nie zapominajmy, by nawet cytrusy oznaczone jako ekologiczne przed zjedzeniem porządnie oczyścić z bakterii i innych zabrudzeń, które powstały podczas przechowywania i transportu.